Chemicy skonstruowali peptydy, które można włączać i wyłączać światłem, a przełączony stan utrzymuje się tygodniami. Praca McCanna, Prischicha i współpracowników ukazała się w Chemical Science 2 listopada 2026 roku.
To wczesna chemia laboratoryjna, daleka od jakiegokolwiek zastosowania u ludzi.
Czym jest peptyd zszywany
Peptydy zszywane to krótkie łańcuchy aminokwasów utrzymywane w helisie przez chemiczną klamrę. Utrzymanie kształtu helisy może pomagać peptydowi mocniej wiązać białko docelowe.
Klamra reagująca na światło
Zespół zastosował nową światłoczułą klamrę, zwaną azobispirazolem, w dwóch dobrze zbadanych peptydach pochodzących z białek Bak i p53.
Światło przełącza klamrę. W eksperymentach peptydy stały się bardziej helikalne i mocniej wiązały swoje cele, Bcl-xL w przypadku peptydu Bak i MDM2 w przypadku peptydu p53. Drugi błysk światła cofa zmianę.
Przełącznik, który się trzyma
Po przełączeniu klamra miała okres półtrwania 65 dni w 21 °C, a w peptydzie Bak około pół roku.
Peptyd nie wraca więc sam do poprzedniego stanu, a jego kształtem można sterować światłem, bez czekania, aż się rozluźni.
Jak wczesny jest to etap
Wyniki pochodzą z chemii laboratoryjnej. Czy takie peptydy działają w komórkach lub u zwierząt i jak w praktyce dostarczyć światło, to pytania dla dalszych badań.